SEO Analizi Nasıl Yapılır? Adım Adım Site Denetimi ve Kontrol Listesi

SEO analizi, bir web sitesinin arama motorlarında görünmesini engelleyen ya da sınırlayan sorunları bulup önem sırasına koyma işidir. İyi bir analiz dört katmana bakar: Google sayfaları görebiliyor ve indeksleyebiliyor mu, sayfalar teknik olarak sağlam mı, içerik aranan sorularla eşleşiyor mu ve site yeterince hızlı mı. Bunların çoğu Search Console, PageSpeed Insights ve bir tarama aracıyla ücretsiz yapılabilir; işin zor kısmı bulguları toplamak değil, hangisinin önce düzeltileceğine karar vermektir.

"Ücretsiz SEO Analizi" Araçları Ne Verir, Ne Vermez?

Alan adınızı yazıp "analiz et" dediğiniz siteler saniyeler içinde 100 üzerinden bir puan ve uzun bir uyarı listesi döker. Bu araçlar tek bir sayfaya, çoğunlukla ana sayfaya bakar; başlık uzunluğu, meta açıklama, görsel alt metni gibi yüzeysel kontrolleri yapar. Puanın kendisi bir şey ifade etmez: 62 puanlı bir site 85 puanlı rakibinden daha çok organik trafik alabilir. Asıl soruları bu araçlar göremez: Google sitenizin kaç sayfasını indeksledi, hangi sayfalar gösterim alıp tıklanmıyor, kategori sayfaları birbirini mi tekrar ediyor.

Gerçek bir analiz kendi verinizle başlar. Search Console'a bağlı bir site için ilk saat orada geçer; tarama aracı ikinci saattir. Puan veren siteleri, kendi analiziniz bittikten sonra atladığınız bir şey var mı diye bakmak için kullanın.

1. Adım: Google Siteyi Nasıl Görüyor?

Her şeyden önce indeksleme. Search Console'daki Sayfalar raporu, Google'ın kaç sayfanızı indekslediğini ve kaçını neden dışarıda bıraktığını söyler. 3.000 ürünlü bir e-ticaret sitesinde indekslenen sayfa sayısının 900 çıkması sık karşılaşılan bir durum; geri kalanı çoğunlukla "taranmış, şu an indekslenmemiş" ya da "kopya, Google farklı bir kanonik seçti" başlıkları altında birikiyor. Bu iki başlık, siteye yeni içerik eklemeden önce çözülmesi gereken sorunları işaret eder.

Aynı rapordan şunlara bakın: Kaç sayfa "noindex" ile bilerek dışarıda bırakılmış ve bunlar gerçekten dışarıda kalması gerekenler mi. 404 dönen sayfalara iç bağlantı var mı. Yönlendirme zincirleri (A sayfası B'ye, B de C'ye) oluşmuş mu. Site haritası Google'a gönderilmiş mi ve haritadaki sayfalar gerçekten 200 dönüyor mu.

2. Adım: Teknik Tarama

Tarama aracı, Googlebot gibi davranıp sitenizdeki her bağlantıyı takip eder ve her sayfa için durum kodu, başlık, meta açıklama, H1, kanonik etiket, yönlendirme ve sayfa boyutunu listeler. Screaming Frog'un ücretsiz sürümü 500 URL'ye kadar tarar; küçük siteler için yeterli, orta ölçekli e-ticaret için değil. AdsLuma'nın Site Tarama ekranı taramayı sıraya alıp plan limitine kadar sayfayı işler ve bulguları önem sırasına koyar; Search Console verisiyle yan yana durduğu için hangi sorunun gerçekten trafik kaybettirdiği görülür.

Taramada genellikle şu bulgular öne çıkar:

• Aynı başlığı ya da meta açıklamayı taşıyan onlarca sayfa (çoğunlukla kategori ve filtre sayfaları)
• Kanonik etiketi kendisini değil başka bir sayfayı gösteren ürün sayfaları
• Birden fazla H1 ya da hiç H1 olmayan şablonlar
• Site içinden bağlantı verilen ama 404 dönen eski kampanya sayfaları
• http'den https'e, www'suz adresten www'ye giden ve birbirine zincirlenen yönlendirmeler
• Yetim sayfalar: haritada var, siteden hiçbir bağlantı almıyor

Bulgu sayısı çoğu sitede yüzleri geçer. Hepsini düzeltmeye çalışmak yerine hangi şablondan kaynaklandığına bakın: 400 ürün sayfasındaki kanonik hatası tek bir şablon düzeltmesiyle kapanır.

3. Adım: İçerik ve Arama Niyeti

Search Console'daki Performans raporu, hangi aramalarda göründüğünüzü ve kaç tıklama aldığınızı sorgu ve sayfa bazında verir. Burada iki liste çıkarmak yeterli. Birincisi yüksek gösterim, düşük tıklama oranlı sorgular: Google sizi gösteriyor ama kullanıcı başka sonucu seçiyor; başlık ve açıklama, aramanın niyetiyle örtüşmüyor olabilir. İkincisi 8 ile 20 arasında sıralanan sorgular: içeriği biraz derinleştirmek bu sorguları ilk sayfaya taşıyabilir, sıfırdan yeni sayfa yazmaktan çok daha hızlı sonuç verir.

Niyet uyumunu kontrol etmenin pratik yolu, en çok gösterim alan 20 sorguyu gizli pencerede aramak ve ilk sayfada hangi tür içeriğin olduğuna bakmaktır. Sorgu için ürün listesi çıkıyorsa blog yazısıyla, rehber çıkıyorsa kategori sayfasıyla yarışamazsınız.

4. Adım: Hız ve Core Web Vitals

PageSpeed Insights bir sayfayı mobil ve masaüstü için ölçer, Core Web Vitals değerlerini ve iyileştirme önerilerini verir. Tek sayfa ölçümü yanıltabilir; ana sayfa, bir kategori ve bir ürün sayfasını ayrı ayrı ölçün. Üç değer önemli: en büyük içerik öğesinin ekrana geldiği süre (LCP, hedef 2,5 saniyenin altı), etkileşime yanıt süresi (INP, 200 milisaniyenin altı) ve yükleme sırasında sayfanın ne kadar kaydığı (CLS, 0,1'in altı). Sitede gerçek kullanıcı verisi birikmişse rapor bunu da gösterir; laboratuvar ölçümünden daha güvenilirdir.

Hız sorunlarının büyük kısmı üç yerden gelir: sıkıştırılmamış büyük görseller, sayfa açılmadan önce yüklenen üçüncü taraf betikler (sohbet araçları, pazarlama pikselleri) ve geç gelen yazı tipleri. Bunların her biri teknik ekip için birkaç saatlik iş; etkisi ise özellikle mobilde satın alma oranında görülür.

5. Adım: Dış Bağlantılar

Search Console'daki Bağlantılar raporu sitenize hangi alan adlarından bağlantı verildiğini gösterir. Küçük ve orta ölçekli sitelerde bu liste genellikle kısadır ve analizden "bağlantı azlığı" dışında bulgu çıkmaz. Burada bakılacak şey niteliktir: spam görünümlü alan adlarından gelen yüzlerce bağlantı varsa not edin; bunların çoğunu Google zaten yok sayıyor, ama ani bir artış, sitenin kötü amaçlı bir ağa dahil edildiğine işaret edebilir.

Bulguları Sıralamak: SEO Raporunun Omurgası

Analizin çıktısı bir sorun listesi değil, sıralı bir iş listesi olmalı. Bizim kullandığımız sıra şöyle:

Her bulgunun yanına üç şey yazın: kanıt (hangi rapor, hangi sayı), beklenen etki (kaç sayfa, hangi sorgular) ve kimin düzelteceği. "Meta açıklamalar iyileştirilmeli" gibi bir madde iş listesi değildir; "126 kategori sayfası aynı meta açıklamayı taşıyor, şablon düzeltmesi, geliştirici" bir iş maddesidir.

Kontrol Listesi

• Search Console'da indekslenen ve dışarıda kalan sayfa sayıları, dışarıda kalma nedenleri
• Site haritası gönderilmiş ve haritadaki tüm adresler 200 dönüyor
• robots.txt yalnız gerçekten kapatılması gereken yolları engelliyor
• Her sayfada tek kanonik, tek H1, tekil başlık ve meta açıklama
• 404 dönen sayfalara iç bağlantı yok, yönlendirmeler tek adımda hedefe gidiyor
• En çok gösterim alan 20 sorgu için niyet uyumu kontrol edildi
• 8-20 arası sıralanan sorgular ve sayfaları listelendi
• Ana sayfa, kategori ve ürün sayfası için Core Web Vitals ölçüldü
• Bulgular kanıt, etki ve sorumluyla sıralandı

Google'ın kendi beklentilerini toplu olarak görmek isterseniz Search Essentials sayfası, bir sitenin aramada görünmesi için gereken teknik ve içerik koşullarını tek yerde özetliyor.

SEO Analizi Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

SEO analizi için hangi araçlar ücretsiz?

Google Search Console, PageSpeed Insights, Chrome içindeki Lighthouse ve Bing Webmaster Tools tamamen ücretsizdir. Screaming Frog'un ücretsiz sürümü 500 adrese kadar tarama yapar. Bu dördü küçük bir sitenin tam analizi için yeterlidir.

SEO analizi ne kadar sürer?

Birkaç yüz sayfalık bir sitede veri toplama yarım gün, bulguları sıralayıp rapora dönüştürme bir gün sürer. Binlerce sayfalı e-ticaret sitelerinde tarama kısmı tek başına saatler alabilir; bu yüzden tarama araçları işi sıraya alıp arka planda yürütür.

SEO raporunda neler olmalı?

İndeksleme durumu, teknik bulgular, içerik ve sorgu performansı, hız ölçümleri ve dış bağlantı özeti. Her bulgunun yanında kanıt, beklenen etki ve sorumlu olmalı; rapor bir puan değil, sıralı bir iş listesi vermeli.

Site analizi ile SEO analizi aynı şey mi?

Günlük kullanımda aynı anlamda kullanılıyor. Teknik olarak site analizi hız, erişilebilirlik ve güvenlik gibi aramayla doğrudan ilgisi olmayan başlıkları da kapsayabilir; SEO analizi bunların yalnız arama görünürlüğünü etkileyen kısmına bakar.